هارد چند ترا بخریم؟ اگر بین ظرفیتهای مختلف هارد مردد هستید، این راهنمای ساده و کاربردی را از دست ندهید.
انتخاب ظرفیت مناسب هارد یکی از مهمترین تصمیمها هنگام خرید تجهیزات ذخیرهسازی است که در این مقاله از هموتک بهطور کامل آن را بررسی میکنیم.
هارد چند ترا بخریم؟ راهنمای انتخاب ظرفیت مناسب
انتخاب ظرفیت هارد دیسک (HDD) یا حافظه اس اس دی (SSD) یکی از آن تصمیماتی است که اگر امروز در آن صرفهجویی کنید، احتمالاً سال دیگر پشیمان خواهید شد. هزینه به ازای هر گیگابایت در هاردهای ظرفیت بالا بسیار بهصرفهتر است، اما خرید بیش از حد نیاز هم هدر دادن بودجه است.
در اینجا یک راهنمای کاربردی برای انتخاب بهترین ظرفیت بر اساس نوع کاربری شما آورده شده است:
۱. کاربری اداری و خانگی معمولی (۱ تا ۲ ترابایت)
اگر استفاده شما محدود به وبگردی، نرمافزارهای آفیس (Word و Excel)، تماشای آنلاین فیلم و ذخیره عکسهای خانوادگی است:
-
ظرفیت پیشنهادی: ۱ ترابایت.
-
نکته: امروزه ظرفیتهای کمتر از ۱ ترابایت (مثل ۵۰۰ گیگابایت) اختلاف قیمت بسیار ناچیزی با مدل ۱ ترا دارند و خرید آنها اصلاً منطقی نیست.
اگر سرعت، امنیت و قیمت مناسب برایتان مهم است، خرید هارد اکسترنال با قیمت عالی بهترین راهکار برای شماست.
۲. گیمرها و خورههای فیلم (۲ تا ۴ ترابایت)
بازیهای جدید (مثل Call of Duty یا بازیهای Open World) به تنهایی بین ۱۰۰ تا ۲۵۰ گیگابایت فضا اشغال میکنند.
-
ظرفیت پیشنهادی: حداقل ۲ ترابایت.
-
چرا؟ با داشتن ۲ ترابایت فضا، میتوانید حدود ۱۰ تا ۱۵ بازی سنگین را به همراه آرشیوی از فیلمهای باکیفیت (4K یا Full HD) بدون نگرانی از پر شدن فضا نگه دارید.
۳. تولیدکنندگان محتوا و عکاسان (۴ تا ۸ ترابایت)
اگر با فایلهای خام (RAW) عکاسی میکنید یا ویدیوهای ۴K برای یوتیوب و اینستاگرام ادیت میکنید، فضا دشمن اول شماست!
-
ظرفیت پیشنهادی: ۴ یا ۶ ترابایت.
-
نکته حرفهای: در این سطح، بهتر است از ترکیب یک SSD (برای نصب ویندوز و نرمافزارهای ادیت) و یک HDD پرظرفیت (برای آرشیو کردن فایلهای خام) استفاده کنید.
۴. آرشیو حرفهای، تدوینگران و دوربینهای مداربسته (۸ ترابایت به بالا)
برای کسانی که پروژههای سنگین ویدیوئی دارند یا میخواهند تمام خاطرات ده سال گذشته را یکجا داشته باشند:
-
ظرفیت پیشنهادی: ۸، ۱۰ یا ۱۶ ترابایت.
-
نکته: هاردهای ۸ ترابایت به بالا معمولاً از تکنولوژیهای پیشرفتهتری (مثل گاز هلیوم) استفاده میکنند که طول عمر و پایداری بیشتری برای کارکرد مداوم دارند.
جدول مقایسه ظرفیتها (چه چیزی در هر هارد جا میشود؟)
| ظرفیت هارد | تعداد عکس (۱۲ مگاپیکسل) | فیلم Full HD (ساعت) | بازی سنگین (تعداد) |
| ۱ ترابایت | حدود ۲۵۰,۰۰۰ | حدود ۵۰۰ ساعت | ۴ تا ۸ عدد |
| ۲ ترابایت | حدود ۵۰۰,۰۰۰ | حدود ۱۰۰۰ ساعت | ۸ تا ۱۶ عدد |
| ۴ ترابایت | حدود ۱,۰۰۰,۰۰۰ | حدود ۲۰۰۰ ساعت | ۱۶ تا ۳۰ عدد |
| ۸ ترابایت | حدود ۲,۰۰۰,۰۰۰ | حدود ۴۰۰۰ ساعت | بیش از ۶۰ عدد |
۳ نکته طلایی پیش از خرید:
-
قانون ۸۰ درصد: هرگز هارد خود را تا خرخره پر نکنید! برای حفظ سرعت و سلامت هارد، همیشه سعی کنید ۲۰٪ از فضای آن خالی بماند.
-
SSD یا HDD؟ اگر سرعت سیستم برایتان مهم است، حتماً یک SSD (حتی ۲۵۰ گیگابایت) برای ویندوز بخرید و در کنار آن یک هارد ۲ یا ۴ ترا برای ذخیره فایلها تهیه کنید.
-
هارد اکسترنال یا اینترنال؟ اگر جابهجایی ندارید، هارد اینترنال (داخلی) بخرید چون هم ارزانتر است و هم از طریق کابل ساتا سرعت پایدارتری دارد.
هارد چند ترا برای بکاپ گرفتن از اطلاعات لازم است؟
برای تعیین ظرفیت مناسب هارد جهت بکاپ (Backup)، یک فرمول کلی و ساده وجود دارد: «حداقل ۲ برابر حجم اطلاعات فعلی». اما این عدد بسته به استراتژی شما برای نگهداری فایلها تغییر میکند.
در اینجا راهنمای انتخاب ظرفیت بر اساس حجم و نوع اطلاعات آورده شده است:
۱. فرمول طلایی انتخاب ظرفیت بکاپ
اگر شما ۵۰۰ گیگابایت اطلاعات مهم دارید، خرید یک هارد ۵۰۰ گیگابایتی اشتباه است. چرا؟
-
نسخههای مختلف (Versioning): ممکن است بخواهید فایلهای یک ماه پیش را هم داشته باشید (بکاپهای افزایشی).
-
رشد اطلاعات: حجم عکسها و ویدیوهای گوشی و دوربین شما هر سال بیشتر میشود.
-
قانون ۲ برابر: همیشه هاردی بخرید که حداقل ۲ تا ۳ برابر حجم کل اطلاعات فعلیتان فضا داشته باشد تا برای ۳ تا ۵ سال آینده خیالتان راحت باشد.
۲. ظرفیت پیشنهادی بر اساس نوع فایلها
|
نوع کاربر |
حجم اطلاعات فعلی |
پیشنهاد خرید |
دلیل |
| خانگی و دانشجویی | کمتر از ۳۰۰ گیگ | ۱ ترابایت | ارزانترین گزینه منطقی؛ مناسب برای اسناد، عکسهای موبایل و پروژهها. |
| خانوادگی (آرشیو عکس) | ۵۰۰ گیگ تا ۱ ترا | ۲ ترابایت | عکسها و ویدیوهای خانوادگی به سرعت حجم میگیرند. ۲ ترا امنیت خاطر بیشتری میدهد. |
| عکاسان و یوتیوبرها | ۱ تا ۳ ترا | ۴ تا ۸ ترابایت | فایلهای ویدئویی ۴K بسیار سنگین هستند. هاردهای ۴ ترا به بالا قیمت به صرفهتری نسبت به حجم دارند. |
| اداری و دیتابیس | متغیر | ۴ ترابایت (External Desktop) | برای سیستمهای حسابداری و شرکتهای کوچک که نیاز به بکاپ روزانه و نگهداری آرشیو دارند. |
۳. انتخاب نوع هارد برای بکاپ (SSD یا HDD؟)
برای بکاپ گرفتن، معمولاً هارد دیسک (HDD) انتخاب بهتری است:
-
HDD: قیمت بسیار ارزانتر در ظرفیتهای بالا، عمر مفید طولانی برای "بایگانی" (زمانی که هارد مدام در حال کار نیست).
-
SSD: قیمت بسیار بالا؛ فقط زمانی پیشنهاد میشود که نیاز دارید هر روز بکاپهای حجیم را با سرعت بسیار بالا جابهجا کنید.
۴. استراتژی ۱-۲-۳ بکاپ (بسیار مهم)
اگر اطلاعاتتان حیاتی است (مثل عکسهای قدیمی یا پروژههای کاری)، فقط به یک هارد تکی اکتفا نکنید. آیندهنگرها از این روش استفاده میکنند:
-
۳ نسخه از اطلاعات داشته باشید.
-
روی ۲ نوع حافظه مختلف (مثلاً یکی هارد اکسترنال، یکی هارد داخلی لپتاپ).
-
۱ نسخه در جایی خارج از خانه یا دفتر (مثلاً فضای ابری یا گوگل درایو).
۵. هارد اکسترنال پرتابل یا رومیزی (Desktop)؟
-
پرتابل (۲.۵ اینچی): اگر نیاز دارید هارد بکاپ را با خود حمل کنید (حداکثر تا ۵ ترابایت موجود است).
-
رومیزی (۳.۵ اینچی): اگر هارد همیشه روی میز است. این مدلها نیاز به آداپتور برق دارند اما پایدارتر هستند و تا ظرفیتهای ۲۰ ترابایت هم تولید میشوند.
هارد چند ترا برای مکبوک و سیستمهای اپل مناسب است؟
انتخاب هارد برای اکوسیستم اپل (MacBook، iMac یا Mac Mini) به دلیل محدودیتهای ارتقای داخلی در مدلهای جدید (تراشههای سری M)، حساسیت بیشتری دارد. شما باید هاردی انتخاب کنید که نه تنها از نظر ظرفیت، بلکه از نظر سرعت و درگاه اتصال با مکبوک شما همخوانی داشته باشد.
در ادامه راهنمای انتخاب ظرفیت و نوع هارد برای کاربران اپل را بررسی میکنیم:
۱. انتخاب ظرفیت بر اساس نیاز (چند ترابایت؟)
-
۱ ترابایت (مناسب برای Time Machine): اگر مکبوک شما ۲۵۶ یا ۵۱۲ گیگابایت حافظه داخلی دارد، یک هارد ۱ ترابایتی برای گرفتن بکاپهای منظم سیستم (Time Machine) کافی است.
-
۲ ترابایت (تعادل بین قیمت و فضا): بهترین گزینه برای اکثر کاربران مک. این ظرفیت اجازه میدهد علاوه بر بکاپ سیستم، بخشی از کتابخانه تصاویر (iCloud Photos) یا فایلهای حجیم را که روی حافظه داخلی جا نمیشوند، به هارد منتقل کنید.
-
۴ ترابایت و بالاتر (حرفهایها): اگر تدوینگر ویدیو هستید یا با نرمافزارهای سنگین موزیک (Logic Pro) کار میکنید، به دلیل حجم بالای پروژهها، حداقل ۴ ترابایت فضا نیاز دارید.
۲. نوع هارد: SSD بخریم یا HDD؟
این مهمترین بخش برای کاربران اپل است:
-
SSD اکسترنال (توصیه شده): اگر میخواهید نرمافزارها یا پروژههای ادیت را مستقیماً از روی هارد اجرا کنید، حتماً SSD بخرید. سرعت SSDهای جدید با درگاه USB-C یا Thunderbolt با سرعت داخلی مکبوک رقابت میکند.
-
HDD اکسترنال (فقط برای آرشیو): اگر فقط میخواهید فایلهایی را که دیر به دیر سراغشان میروید ذخیره کنید یا بکاپ سیستم را در آن نگه دارید، HDD به دلیل قیمت بسیار کمتر، منطقیتر است.
۳. نکات حیاتی برای سازگاری با مک (Apple Ecosystem)
الف) درگاه اتصال (Port)
مکبوکهای جدید فقط درگاه USB-C (تاندربولت) دارند.
-
سعی کنید هاردی بخرید که کابل USB-C به USB-C داخل جعبه داشته باشد تا نیاز به مبدل (دانگل) نداشته باشید. مبدلها میتوانند سرعت انتقال اطلاعات را کاهش دهند.
ب) فرمت فایل (File System)
هاردهای موجود در بازار معمولاً با فرمت NTFS (مخصوص ویندوز) عرضه میشوند که در مک فقط قابل "خواندن" هستند و نمیتوانید چیزی روی آنها کپی کنید.
-
بعد از خرید، باید هارد را به فرمت APFS (برای SSD) یا Mac OS Extended (برای HDD) تغییر دهید.
-
اگر میخواهید هارد هم در ویندوز و هم در مک کار کند، فرمت exFAT بهترین گزینه است.
۴. پیشنهادات بر اساس مدل مکبوک
|
نوع دستگاه |
هدف |
پیشنهاد فنی |
| MacBook Air (M1/M2/M3) | افزایش حافظه و جابهجایی | 1TB or 2TB Portable SSD (مثل Samsung T7 یا SanDisk Extreme) |
| MacBook Pro (ویرایش ویدیو) | کار روی پروژههای سنگین | 2TB or 4TB Thunderbolt 3/4 SSD (برای سرعت بالای ۴۰Gbps) |
| iMac یا Mac Mini (رومیزی) | بکاپ کل سیستم و آرشیو | 4TB to 8TB Desktop HDD (مدلهای آداپتوری که ارزان و حجیم هستند) |
یک توصیه مهم برای کاربران مک:
اگر بودجه محدودی دارید، بهجای خرید یک هارد HDD با ظرفیت بسیار بالا، یک SSD اکسترنال ۱ ترابایتی با کیفیت بخرید. تجربه کاربری (UX) سیستمعامل macOS با سرعت SSD بسیار لذتبخشتر است و سرعت انتقال اطلاعات (مثلاً جابهجایی یک فیلم ۴K) از چندین دقیقه به چند ثانیه کاهش مییابد.
اشتباهات رایج هنگام انتخاب ظرفیت هارد دیسک
خرید هارد دیسک در نگاه اول ساده به نظر میرسد، اما اشتباهات کوچک در انتخاب ظرفیت و نوع آن میتواند منجر به از دست رفتن اطلاعات یا هزینههای مجدد در آینده نزدیک شود.
در اینجا رایجترین اشتباهاتی که کاربران هنگام انتخاب ظرفیت هارد مرتکب میشوند را بررسی میکنیم:
۱. نادیده گرفتن "حجم واقعی" در دسترس
بسیاری از کاربران فکر میکنند اگر هارد ۲ ترابایتی بخرند، دقیقاً ۲۰۰۰ گیگابایت فضا دارند.
-
اشتباه: به دلیل تفاوت در سیستم محاسباتی تولیدکنندگان (بر مبنای ۱۰) و سیستمعامل (بر مبنای ۲)، بخشی از فضا دیده نمیشود.
-
واقعیت: در یک هارد ۱ ترابایتی، شما عملاً حدود ۹۳۱ گیگابایت فضا در اختیار دارید. هرچه ظرفیت بالاتر برود، این اختلاف عددی بیشتر به چشم میآید.
۲. خرید ظرفیت "دقیقاً به اندازه نیاز فعلی"
این بزرگترین اشتباه است. اگر الان ۸۰۰ گیگابایت اطلاعات دارید، خرید هارد ۱ ترابایتی یعنی تا ۶ ماه دیگر دوباره به بنبست میخورید.
-
پیشبینی رشد: همیشه حداقل ۳۰ تا ۵۰ درصد فضای اضافه برای تولیدات آینده (عکسهای جدید، آپدیت نرمافزارها و فایلهای موقت) در نظر بگیرید.
-
قانون پر شدن: هاردهای HDD وقتی بیش از ۸۰٪ پر میشوند، به دلیل پراکندگی فایلها (Fragmentation) به شدت کند میشوند.
۳. فدا کردن "سرعت" به خاطر "ظرفیت" (SSD vs HDD)
بسیاری از کاربران با بودجه ثابت، ترجیح میدهند یک هارد ۴ ترابایتی HDD بخرند تا یک SSD ۵۰۰ گیگابایتی.
-
اشتباه: اگر قرار است ویندوز یا نرمافزارهای سنگین را روی آن اجرا کنید، ظرفیت بالا در یک هارد کند (HDD) فقط باعث اعصابخردی شما خواهد شد.
-
راهکار: برای سیستمعامل، ظرفیت کمتر اما سرعت بالاتر (SSD) را انتخاب کنید و آرشیو حجیم خود را به هارد پرظرفیت بسپارید.
۴. عدم توجه به تکنولوژی SMR در هاردهای ظرفیت بالا
در هاردهای ارزانقیمت با ظرفیت بالا (مثلاً ۲ تا ۸ ترابایت)، از تکنولوژی به نام SMR استفاده میشود که لایههای اطلاعات را روی هم مینویسد.
-
مشکل: این هاردها برای آرشیو عالی هستند، اما اگر بخواهید مدام اطلاعات روی آنها بنویسید و پاک کنید، سرعت آنها ناگهان به شدت افت میکند. برای کارهای سنگین حتماً به دنبال تکنولوژی CMR باشید.
۵. خرید یک هارد غولپیکر بهجای دو هارد متوسط
برخی تصور میکنند خرید یک هارد ۱۶ ترابایتی بهتر از خرید دو هارد ۸ ترابایتی است.
-
ریسک تکنقطه شکست: اگر آن یک هارد آسیب ببیند، تمام ۱۶ ترابایت اطلاعات شما یکجا از دست میرود.
-
استراتژی بهتر: تقسیم اطلاعات بین دو هارد، ریسک نابودی کامل دیتای شما را کاهش میدهد.
چکلیست نهایی قبل از پرداخت وجه:
|
سوالاتی که باید از خود بپرسید |
پاسخ صحیح |
| آیا این هارد برای ویندوز است؟ | اگر بله، ظرفیت کمتر اما از نوع SSD بخرید. |
| آیا برای دوربین مداربسته است؟ | ظرفیت بالا (۴ ترا به بالا) و حتماً سری مخصوص (مثل WD Purple). |
| چقدر اطلاعات دارم؟ | ظرفیت انتخابی باید حداقل ۱.۵ برابر حجم دیتای فعلی باشد. |
| آیا جای پشتیبان (Backup) دارد؟ | هرگز تمام اطلاعات را فقط در یک هارد (هرچقدر هم بزرگ) نگه ندارید. |
آیا خرید هارد با ظرفیت بالا همیشه انتخاب درستی است؟
خرید هارد با ظرفیت بالا در نگاه اول وسوسهانگیز است (چون معمولاً قیمت به ازای هر ترابایت در ظرفیتهای بالا کمتر تمام میشود)، اما همیشه بهترین تصمیم نیست. در واقع، در دنیای ذخیرهسازی اطلاعات، «بزرگتر همیشه به معنای بهتر نیست».
در اینجا دلایلی را بررسی میکنیم که نشان میدهد چرا گاهی خرید هارد با ظرفیت بالا میتواند یک اشتباه استراتژیک باشد:
۱. ریسک "قرار دادن همه تخممرغها در یک سبد"
بزرگترین خطر هاردهای حجیم (مثلاً ۱۶ یا ۲۰ ترابایت)، تمرکز ریسک است.
-
سناریوی تلخ: اگر یک هارد ۱۸ ترابایتی خراب شود، شما تمام اطلاعات زندگی یا کار خود را یکجا از دست میدهید. اما اگر دو هارد ۸ ترابایتی داشته باشید، در صورت خرابی یکی، نیمی از اطلاعات شما هنوز در دسترس است.
-
هزینه ریکاوری: بازیابی اطلاعات (Data Recovery) از هاردهای با ظرفیت بسیار بالا، هم بسیار زمانبر است و هم هزینههای نجومی دارد.
۲. تکنولوژی لایهبندی (SMR vs CMR)
بسیاری از هاردهای با ظرفیت بالا و قیمت ارزان برای مصارف خانگی، از تکنولوژی SMR استفاده میکنند.
-
در این هاردها، شیارهای داده مثل سفالهای سقف روی هم قرار میگیرند تا ظرفیت بالا برود.
-
نتیجه: این هاردها برای "نوشتن" مداوم اطلاعات بسیار کند هستند. اگر قصد دارید مدام فایل جابهجا کنید، خرید یک هارد پرظرفیت SMR اعصاب شما را خرد خواهد کرد. برای کارهای حرفهای حتماً باید به دنبال تکنولوژی CMR باشید که معمولاً در ظرفیتهای متوسط و قیمتهای بالاتر یافت میشود.
۳. سرعت دسترسی و زمان جستجو (Seek Time)
در هارد دیسکهای مکانیکی (HDD)، هرچه ظرفیت و تعداد دیسکهای داخل هارد بیشتر باشد، بازوی مکانیکی باید مسیر بیشتری را برای پیدا کردن یک فایل کوچک طی کند.
-
این موضوع باعث میشود سرعت پاسخگویی سیستم (Latency) در هاردهای حجیم نسبت به هاردهای کمظرفیتتر یا SSDها بسیار کمتر باشد.
۴. تولید گرما و لرزش
هاردهای پرظرفیت معمولاً از تعداد صفحات (Platters) بیشتری استفاده میکنند.
-
این یعنی موتور هارد باید قدرت بیشتری مصرف کند که منجر به تولید گرمای بیشتر و لرزش شدیدتر میشود. اگر کیس یا باکس هارد شما تهویه مناسبی نداشته باشد، عمر هارد به شدت کاهش مییابد.
چه زمانی خرید هارد با ظرفیت بالا "درست" است؟
خرید ظرفیتهای بالا (۸ ترابایت به بالا) فقط در موارد زیر توصیه میشود:
-
سیستمهای نظارتی (NVR): برای ضبط مداوم دوربینهای مداربسته که نیاز به فضای عظیم دارند.
-
دیتاسنترها و NAS: زمانی که از سیستمهای RAID استفاده میکنید (یعنی اطلاعات به طور همزمان روی چند هارد کپی میشود تا اگر یکی سوخت، اطلاعات باقی بماند).
-
آرشیو سرد: فایلهایی که فقط میخواهید ذخیره کنید و شاید سالی یکبار به سراغشان بروید.
جدول تصمیمگیری سریع
|
اگر نیاز شما این است... |
انتخاب درست |
| نصب ویندوز و بازیهای روز | SSD با ظرفیت کم (500GB-1TB) |
| ادیت ویدیو و کارهای گرافیکی | ترکیب SSD (برای کار) و HDD (برای آرشیو) |
| بکاپ امن از عکسهای خانوادگی | دو عدد هارد 2TB یا 4TB جداگانه |
| ذخیره فیلمهای 4K و آرشیو حجیم | هارد 8TB به بالا (ترجیحاً سری Enterprise یا NAS) |
نتیجهگیری: بهجای خرید یک هارد غولپیکر، اغلب بهتر است بودجه خود را صرف خرید یک SSD سریع برای سیستم و یک هارد میانرده برای بکاپ کنید.
آیا داشتن چند هارد کمحجم بهتر از یک هارد پرحجم است؟
پاسخ به این سوال به اولویت شما بستگی دارد: «امنیت اطلاعات» یا «راحتی و سادگی»؟
در دنیای سختافزار، هر دو استراتژی مزایا و معایب خود را دارند. بیایید این دو حالت را با هم مقایسه کنیم تا ببینیم کدام برای شما منطقیتر است.
۱. چرا داشتن "چند هارد کمحجم" بهتر است؟ (امنیت و پایداری)
-
توزیع ریسک (Redundancy): بزرگترین مزیت این روش، جلوگیری از نابودی کامل اطلاعات است. اگر یک هارد ۸ ترابایتی داشته باشید و بسوزد، ۱۰۰٪ اطلاعات شما پریده است. اما اگر چهار هارد ۲ ترابایتی داشته باشید، با خرابی یکی، ۷۵٪ اطلاعات شما هنوز سالم است.
-
مدیریت بهتر دادهها: میتوانید هاردها را بر اساس نوع محتوا جدا کنید. مثلاً یک هارد مخصوص عکسهای خانوادگی، یکی برای پروژههای کاری و دیگری برای آرشیو فیلم.
-
سرعت در پروژههای سنگین: در کارهایی مثل تدوین ویدیو، اگر فایل خام روی یک هارد و محل ذخیره خروجی (Export) روی هارد دیگری باشد، سرعت کار به دلیل تقسیم شدن فشار بین دو موتور و دو درگاه، بسیار بالاتر میرود.
۲. چرا داشتن "یک هارد پرحجم" بهتر است؟ (سادگی و هزینه)
-
اشغال پورت کمتر: لپتاپها و کیسها تعداد محدودی پورت USB یا SATA دارند. اتصال یک هارد ۱۰ ترابایتی بسیار سادهتر از مدیریت ۵ هارد ۲ ترابایتی با کلی کابل و آداپتور است.
-
هزینه کمتر به ازای هر گیگابایت: معمولاً خرید یک هارد ۸ ترابایتی ارزانتر از خرید چهار هارد ۲ ترابایتی تمام میشود.
-
مصرف انرژی و نویز کمتر: یک هارد پرحجم انرژی کمتری نسبت به مجموع چند هارد کوچک مصرف میکند و صدای چرخش موتور آن هم کمتر است.
-
تکنولوژی پیشرفتهتر: هاردهای با ظرفیت بسیار بالا (مثل ۱۰ ترا به بالا) معمولاً از تکنولوژی Helium استفاده میکنند که اصطکاک و گرمای کمتری تولید میکند و برای کارکرد مداوم (۲۴ ساعته) مهندسی شدهاند.
مقایسه نهایی در یک نگاه
|
ویژگی |
چند هارد کمحجم (مثلاً ۲ عدد ۴ ترا) |
یک هارد پرحجم (مثلاً یک ۸ ترا) |
| امنیت اطلاعات | بسیار بالا (توزیع ریسک) | پایین (ریسک تکنقطه شکست) |
| هزینه خرید | گرانتر | بهصرفهتر |
| مدیریت فیزیکی | دشوار (کابل و پورت زیاد) | بسیار آسان |
| سرعت ریکاوری | سریعتر و ارزانتر | بسیار کند و گران |
| مناسب برای... | بکاپ، تدوین، آرشیو حساس | آرشیو فیلم، دوربین مداربسته |
۳. پیشنهاد هوشمندانه: ترکیب هر دو (RAID)
بهترین راهکار برای کسانی که هم حجم بالا میخواهند و هم امنیت، استفاده از RAID 1 (Mirroring) است.
شما دو هارد ۴ ترابایتی میخرید و آنها را به هم متصل میکنید. سیستمعامل این دو را به شکل "یک هارد" به شما نشان میدهد، اما هر چیزی که ذخیره میکنید، همزمان روی هر دو نوشته میشود. اگر یکی سوخت، دومی عیناً همان اطلاعات را دارد.
نتیجهگیری: کدام را بخریم؟
-
اگر امنیت اطلاعات برایتان حیاتی است (مثل عکسهای خانوادگی یا فایلهای حسابداری): چند هارد با حجم متوسط بخرید.
-
اگر فضا و راحتی برایتان مهم است و اطلاعاتتان "حیاتی" نیست (مثل آرشیو سریال و گیم): یک هارد با حجم بالا بخرید.
نقش رشد فایلهای ویدیویی و 4K در انتخاب ظرفیت هارد
رشد چشمگیر کیفیت ویدیوها از Full HD به 4K و حتی 8K، پارادایم ذخیرهسازی اطلاعات را کاملاً تغییر داده است. اگر در گذشته یک هارد ۱ ترابایتی برای کل زندگی یک فرد کافی بود، امروز همان هارد ممکن است تنها با چند ساعت فیلمبرداری حرفهای پر شود.
در اینجا نقش ویدیوهای باکیفیت در انتخاب ظرفیت هارد را از سه جنبه بررسی میکنیم:
۱. تفاوت وحشتناک حجم فایلها
برای درک بهتر، بیایید فضای اشغال شده توسط یک دقیقه ویدیو با نرخ فریم استاندارد را مقایسه کنیم:
-
Full HD (1080p): حدود ۱۰۰ تا ۲۰۰ مگابایت (بسته به بیتریت).
-
4K Ultra HD: حدود ۶۰۰ مگابایت تا ۱ گیگابایت.
-
4K Raw (حرفهای): میتواند به ۵ تا ۸ گیگابایت در هر دقیقه برسد!
۲. چرا ویدیوهای گوشیهای جدید زود هارد را پر میکنند؟
گوشیهای پرچمدار امروزی (مثل آیفون یا سری اس سامسونگ) بهصورت پیشفرض با کیفیت 4K فیلمبرداری میکنند. همچنین تکنولوژیهایی مثل HDR و 10-bit color عمق رنگ را بیشتر میکنند که باعث میشود حجم فایل ۲ برابر شود.
-
نتیجه: اگر اهل ثبت خاطرات با گوشی هستید، هارد ۱ و ۲ ترابایتی برای بکاپ گرفتن از گوشیهای خانواده دیگر "زیاد" محسوب نمیشود و به سرعت پر خواهد شد.
۳. نیاز به "سرعت" در کنار "ظرفیت"
وقتی با فایلهای 4K سروکار دارید، تنها "فضا" کافی نیست؛ پهنای باند (سرعت انتقال) هم حیاتی است.
-
اگر بخواهید یک ویدیوی ۱۰۰ گیگابایتی 4K را روی یک هارد اکسترنال قدیمی (HDD) کپی کنید، ممکن است ۲۰ تا ۳۰ دقیقه زمان ببرد.
-
پیشنهاد: برای مدیریت ویدیوهای 4K، استفاده از SSDهای اکسترنال برای انتقال و ادیت، و استفاده از هارد دیسکهای پرظرفیت (۸ ترابایت به بالا) برای بایگانی طولانیمدت، بهترین استراتژی است.
جدول راهنمای خرید بر اساس میزان فیلمبرداری 4K
| نوع فعالیت | میزان تولید محتوا | ظرفیت پیشنهادی هارد |
| کاربر معمولی | ویدیوهای کوتاه از مراسمها و سفر | ۲ تا ۴ ترابایت |
| تولیدکننده محتوا (یوتیوبر) | ۲ تا ۳ ویدیو در هفته با کیفیت 4K | ۸ تا ۱۲ ترابایت |
| فیلمساز حرفهای (عروسی/صنعتی) | آرشیو پروژههای خام و نهایی | ۲۰ ترابایت به بالا (یا سیستم NAS) |
۴. تأثیر کدکهای جدید (HEVC/H.265)
خوشبختانه تکنولوژیهای فشردهسازی جدید مثل H.265 سعی میکنند حجم ویدیوهای 4K را بدون افت کیفیت تا ۵۰٪ کاهش دهند. اما حتی با این فشردهسازی، باز هم نیاز به فضا نسبت به دهه گذشته رشد ۵ تا ۱۰ برابری داشته است.
نکته کلیدی: اگر قصد دارید آرشیو ویدیویی بسازید، به سراغ هاردهای Internal Desktop با ظرفیت بالا (مثل سری WD Red یا Seagate IronWolf) بروید که برای حجم کاری زیاد (Workload) طراحی شدهاند.
چگونه قبل از خرید هارد، میزان مصرف واقعی خود را محاسبه کنیم؟
محاسبه دقیق میزان فضای مورد نیاز، شما را از پرداخت هزینه اضافی برای ظرفیتهایی که هرگز پر نمیشوند یا خرید مجدد هارد در ماههای آینده نجات میدهد. برای یک تخمین مهندسیشده، مراحل زیر را دنبال کنید:
۱. موجودیبرداری از دادههای فعلی
اولین قدم این است که ببینید همین حالا چقدر اطلاعات دارید.
-
ویندوز: روی درایوهای خود راستکلیک کرده و Properties را بزنید تا حجم فضای پر شده را ببینید.
-
گوشی موبایل: در تنظیمات قسمت Storage، حجم عکسها و ویدیوها را چک کنید.
-
سرویسهای ابری: حجم اطلاعاتی که در Google Drive یا iCloud دارید را هم لحاظ کنید.
-
مجموع فعلی: تمام این اعداد را با هم جمع کنید (مثلاً ۵۰۰ گیگابایت).
۲. تخمین نرخ رشد سالانه (Annual Growth)
اینجاست که اکثر کاربران اشتباه میکنند. شما باید بدانید در یک سال چقدر اطلاعات جدید تولید میکنید.
-
عکاسی معمولی: حدود ۲۰ تا ۵۰ گیگابایت در سال.
-
فیلمبرداری 4K (تولید محتوا): حدود ۵۰۰ گیگابایت تا ۱ ترابایت در سال.
-
دانلود فیلم و بازی: حدود ۲۰۰ تا ۵۰۰ گیگابایت در سال.
فرمول محاسبه:
$Capacity = (Current Data) + (Yearly Growth times 3)$
طبق این فرمول، هارد شما باید حداقل برای ۳ سال آینده پاسخگوی رشد اطلاعاتتان باشد.
۳. جدول محاسبهگر سریع ظرفیت (تخمینی)
برای اینکه بدانید هر نوع فایل چقدر فضا میگیرد، از جدول زیر استفاده کنید:
| نوع محتوا | حجم تقریبی هر فایل | تعداد در ۱ ترابایت (۱۰۰۰ گیگ) |
| عکس گوشی (۱۲ مگاپیکسل) | ۴ مگابایت | ۲۵۰,۰۰۰ عدد |
| عکس دوربین حرفهای (RAW) | ۳۰ مگابایت | ۳۳,۰۰۰ عدد |
| ویدیو Full HD (یک ساعت) | ۳ گیگابایت | ۳۳۰ ساعت |
| ویدیو 4K (یک ساعت) | ۲۰ تا ۴۰ گیگابایت | ۲۵ تا ۵۰ ساعت |
| بازیهای جدید (AAA) | ۱۰۰ گیگابایت | ۱۰ عدد |
۴. در نظر گرفتن فضای "رزرو" و "بکاپ"
-
قانون ۲۰ درصد: هیچگاه نباید هارد را کاملاً پر کنید. برای عملکرد صحیح سیستم فایل و جلوگیری از کندی، همیشه ۲۰٪ از ظرفیت کل را "غیرقابل استفاده" در نظر بگیرید. اگر هارد ۲ ترا میخرید، عملاً روی ۱.۶ ترا حساب کنید.
-
سیستم بکاپ (Time Machine/Windows Backup): اگر قصد دارید از هارد برای بکاپ خودکار استفاده کنید، نرمافزارها معمولاً نسخههای قدیمی فایلها را هم نگه میدارند. در این حالت، حجم هارد باید ۲ تا ۳ برابر حجم کل اطلاعات شما باشد.
۵. یک مثال واقعی برای محاسبه
فرض کنید شما:
-
۴۰۰ گیگابایت اطلاعات قدیمی دارید.
-
ماهیانه ۲۰ گیگابایت عکس و فیلم جدید میگیرید (۲۴۰ گیگ در سال).
-
میخواهید هارد برای ۳ سال کافی باشد.
-
محاسبه: $400 + (240 times 3) = 1120$ گیگابایت.
-
با احتساب ۲۰٪ فضای خالی: حدود ۱۴۰۰ گیگابایت.
-
نتیجه: خرید هارد ۱ ترابایتی برای شما کم است و باید به سراغ مدل ۲ ترابایتی بروید.
خلاصه تصمیمگیری
-
اگر عدد نهایی شما زیر ۸۰۰ گیگابایت است: هارد ۱ ترابایت.
-
اگر بین ۸۰۰ تا ۱۵۰۰ گیگابایت است: هارد ۲ ترابایت.
-
اگر بالای ۱۵۰۰ گیگابایت است: هارد ۴ ترابایت به بالا.
آیا هاردهای پرظرفیت کندتر هستند؟ حقیقت یا شایعه
پاسخ به این سوال کمی پیچیده است؛ چون هم شامل حقیقت است و هم شایعه. سرعت هارد دیسک (HDD) به عوامل متعددی بستگی دارد و صرفاً بالا رفتن ظرفیت، به معنای کند شدن کل سیستم نیست. در واقع، در برخی موارد هاردهای پرظرفیت حتی سریعتر از مدلهای کمظرفیت عمل میکنند!
بیایید این موضوع را از چند لایه بررسی کنیم تا حقیقت روشن شود:
۱. حقیقت: زمان جستجو (Seek Time) میتواند طولانیتر باشد
در هاردهای مکانیکی، دادهها روی دیسکهای چرخان (Platters) ذخیره میشوند.
-
در هاردهای پرظرفیت، تعداد این دیسکها و تراکم شیارهای داده بیشتر است.
-
گاهی اوقات بازوی مکانیکی هارد باید مسیر طولانیتری را برای پیدا کردن یک فایل کوچک در میان چندین دیسک طی کند. این موضوع باعث میشود زمان دسترسی (Access Time) به فایلهای پراکنده، کمی بیشتر از هاردهای کمحجم باشد.
۲. حقیقت: تأثیر پر شدن حجم بر سرعت
این یک قانون کلی است: هرچه هارد (چه پرحجم و چه کمحجم) پرتر شود، کندتر میشود.
-
در هاردهای پرحجم، چون اطلاعات بیشتری ذخیره میشود، احتمال پراکندگی فایلها (Fragmentation) بالاتر میرود. وقتی فایلها تکهتکه در بخشهای مختلف یک دیسک بزرگ پخش شوند، هد هارد باید مدام حرکت کند که باعث افت سرعت محسوس میشود.
۳. شایعه: سرعت انتقال (Transfer Rate) کمتر است
این بخش کاملاً شایعه است! اتفاقاً هاردهای پرظرفیت معمولاً سرعت انتقال ترتیبی (Sequential Speed) بالاتری دارند.
-
تراکم بالاتر: در هاردهای پرحجم، دادهها با تراکم بیشتری کنار هم چیده شدهاند. یعنی با یک دور چرخش دیسک، هد هارد مقدار بیشتری از اطلاعات را نسبت به یک هارد کمتراکم میخواند.
-
بافر (Cache) بزرگتر: هاردهای ظرفیت بالا (مثلاً ۸ یا ۱۰ ترابایت) معمولاً حافظه کش بسیار بزرگتری (مثلاً ۲۵۶ مگابایت) نسبت به هاردهای ۱ ترابایتی (۳۲ یا ۶۴ مگابایت) دارند که به سرعت پردازش کمک میکند.
۴. نقش تکنولوژی ضبط (SMR vs CMR)
اینجاست که شایعه "کندی هاردهای پرظرفیت" ریشه میگیرد.
-
بسیاری از هاردهای اکسترنال و ارزانقیمت با ظرفیت بالا از تکنولوژی SMR استفاده میکنند. در این مدل، لایههای داده روی هم نوشته میشوند. وقتی میخواهید اطلاعات جدیدی اضافه کنید، هارد مجبور است لایههای قبلی را بازنویسی کند که باعث میشود سرعت نوشتن به شدت (گاهی تا ۱۰ برابر) افت کند.
-
اما هاردهای حرفهای (مثل سری Enterprise یا NAS) از تکنولوژی CMR استفاده میکنند و با وجود ظرفیت بسیار بالا، فوقالعاده سریع و پایدار هستند.
مقایسه عملکرد بر اساس کاربری
| نوع هارد | سرعت بالا آمدن سیستم | سرعت کپی فایل بزرگ | پایداری در کار مداوم |
| ۱ ترا (7200 RPM) | متوسط | خوب | معمولی |
| ۱۰ ترا (CMR / Helium) | متوسط | عالی | بسیار بالا |
| ۴ ترا (SMR / ارزان) | متوسط | ضعیف (بعد از مدتی افت میکند) | معمولی |
جمعبندی: آیا هاردهای حجیم کند هستند؟
-
خیر، اگر از آنها برای آرشیو و ذخیره فایلهای حجیم (مثل فیلم) استفاده کنید، حتی سریعتر هم هستند.
-
بله، اگر از مدلهای ارزانقیمت (SMR) برای کارهای روزمره و نصب ویندوز استفاده کنید، به دلیل لایهبندی دادهها احساس کندی خواهید کرد.
نکته طلایی: اگر سرعت برایتان حیاتی است، همیشه سیستمعامل را روی یک SSD نصب کنید و هارد پرظرفیت را فقط برای ذخیره فایلها به کار ببرید. در این صورت، ظرفیت هارد هیچ تأثیر منفی بر سرعت کلی کامپیوتر شما نخواهد داشت.
ظرفیت هارد و تأثیر آن بر طول عمر دستگاه
بسیاری از کاربران تصور میکنند که ظرفیت بالاتر هارد دیسک مستقیماً با طول عمر آن در ارتباط است، اما حقیقت فنی کمی متفاوت و پیچیدهتر است. در واقع، خودِ «عدد ظرفیت» عامل خرابی نیست، بلکه تکنولوژی ساخت و نحوه مدیریت فضا است که تعیین میکند هارد شما چند سال عمر کند.
در اینجا تأثیرات ظرفیت بر طول عمر و پایداری دستگاه را بررسی میکنیم:
۱. تراکم دیسکها و قطعات مکانیکی
هاردهای با ظرفیت بسیار بالا (مثلاً ۱۰ ترابایت به بالا) معمولاً صفحات (Platters) و هدهای بیشتری در فضای داخلی کوچک خود دارند.
-
تراکم قطعات: هرچه تعداد قطعات مکانیکی متحرک (مثل بازو و هد) بیشتر باشد، از نظر تئوری احتمال بروز نقص فنی مکانیکی افزایش مییابد.
-
استفاده از گاز هلیوم: برای حل این مشکل، هاردهای مدرن و پرظرفیت (معمولاً ۸ ترابایت به بالا) بهجای هوا با گاز هلیوم پر میشوند. هلیوم اصطکاک را کاهش داده، لرزش را کمتر کرده و باعث میشود هارد خنکتر کار کند که همین موضوع طول عمر آنها را نسبت به هاردهای معمولی افزایش میدهد.
۲. رابطه "درصد پر بودن" با استهلاک
ظرفیت هارد بهطور غیرمستقیم از طریق نحوه استفاده شما بر عمر دستگاه اثر میگذارد:
-
فشار به هد هارد: اگر یک هارد ۲ ترابایتی بخرید و ۱.۹ ترابایت آن را پر کنید، هد هارد برای پیدا کردن فضاهای خالی جهت نوشتن دادههای جدید یا خواندن فایلهای پراکنده (Fragmented)، باید جابهجاییهای مکانیکی بسیار بیشتری انجام دهد.
-
نتیجه: پر نگه داشتن همیشگی هارد، استهلاک بازوی مکانیکی را بالا برده و عمر آن را کوتاه میکند. داشتن ظرفیت بالاتر (که باعث شود همیشه بخشی از آن خالی بماند) در واقع به حفظ سلامت هارد کمک میکند.
۳. گرمای تولید شده
ظرفیت بالاتر معمولاً به معنای مصرف انرژی بیشتر برای چرخاندن دیسکهای متعدد است.
-
گرما دشمن شماره یک قطعات الکترونیکی است. هاردهای پرظرفیت قدیمیتر که با هوا کار میکردند، گرمای زیادی تولید میکردند که عمر برد (PCB) و موتور را کم میکرد.
-
اما در هاردهای جدید، تکنولوژیهای مدیریت توان باعث شده که دمای کاری آنها کنترل شود.
۴. تکنولوژی ضبط داده (SMR vs CMR)
این مورد بیشترین تأثیر را بر طول عمر در درازمدت دارد:
-
هاردهای SMR (معمولاً ارزان و پرظرفیت): برای نوشتن دادههای جدید، گاهی مجبورند دادههای قبلی را بازخوانی و دوباره بنویسند. این "کارِ اضافه" باعث میشود هد هارد بیش از حد فعالیت کند که در درازمدت عمر عملیاتی آن را کاهش میدهد.
-
هاردهای CMR (حرفهای): دادهها را بدون تداخل مینویسند و برای استفادههای سنگین و طولانیمدت بسیار مقاومتر هستند.
جدول مقایسه پایداری بر اساس نوع و ظرفیت
| نوع هارد | تکنولوژی داخلی | پایداری و طول عمر | مناسب برای... |
| ۱ تا ۲ ترا معمولی | هوا / CMR | متوسط | کارهای روزمره |
| ۴ تا ۶ ترا ارزان | هوا / SMR | پایینتر (در صورت فشار زیاد) | آرشیو کردن فایل |
| ۸ ترا به بالا حرفهای | هلیوم / CMR | بسیار بالا | سرور، NAS، کار حرفهای |
نتیجهگیری برای خریدار:
اگر به دنبال طول عمر طولانی هستید:
-
ظرفیت را کمی بالاتر از نیازتان انتخاب کنید تا همیشه ۲۰ تا ۳۰ درصد آن خالی بماند (کاهش استهلاک مکانیکی).
-
در ظرفیتهای بالا، به دنبال مدلهای هلیومی (Helium-sealed) باشید.
-
اگر بودجه اجازه میدهد، برای اطلاعات حیاتی از هاردهای سری Enterprise یا NAS استفاده کنید که برای کارکرد ۲۴ ساعته طراحی شدهاند.
برای دیدن آموزشهای بیشتر و دریافت نکات کاربردی درباره خرید و استفاده از هارد، حتماً ما را در اینستاگرام دنبال کنید.
موبایل











